Prawdopodobnie w przyszłym tygodniu poznamy dane o demografii Płocka za rok 2021. Będzie to idealna okoliczność do oszacowania ilości zgonów nadmiarowych ponieważ znamy już ilość zgonów covidowych, zaś ilość zgonów oczekiwanych możemy oszacować na wiele sposobów. Dalej będziemy mogli oszacować współczynniki zgonów Płocka i Polski żeby ocenić czy odstajemy i ewentualnie w którą stronę?
Zaryzykuję i napiszę, że gdybyśmy nie mieli punktu odniesienia to byśmy zniknęli. Pogląd nie wziął mi się znikąd, ma odniesienie w wielu systemach filozoficznych.
Do czego to ja miałem zagaić? Już mam, chcemy ocenić jak to jest z tym covidem w Płocku, jak wyglądamy na tle innych parafii? Idealnym parametrem do pomiaru pandemii post factum są zgony covidowe, obłożenie łóżek, respiratorów i podobne twarde parametry. Jeśli chcemy przewidywać niezbyt odległą przyszłość, to idealnym parametrem jest ilość nowych zakażeń. Śledzenie trendu zakażeń doskonale pozwala przewidywać dynamikę pandemii, ale rozbija się na twardych danych, identyczna ilość zakażeń może skutkować całkiem odmienną ilością zgonów w różnych województwach. Po prawie dwóch latach obcowania z wirusem znasz go jak własnego psa i wiesz jakie pokrętła do czego służą.
Ilu zgonów oczekiwalibyśmy w Płocku w roku 2021 gdyby nie było pandemii?
To jak jest z tymi zgonami w Płocku? Najpierw trzeba przyjrzeć się czasom przed-pandemicznym. No to zatrudniamy Bank Danych Lokalnych GUS i tworzymy arkusz z danymi o ludności Płocka. Żeby oszacować ilość zgonów spowodowanych pandemią trzeba najpierw policzyć ile tych zgonów powinno być normalnie gdy nie mamy pandemii. Oczywiście mamy teoretyczne i praktyczne działy różnych dziedzin nauki, które tym się zajmują, chociażby rachunek aktuarialny w instytucjach zajmujących się ubezpieczeniami na życie (tu pozdrawiam moich ulubionych aktuariuszy z dawnej korporacji, których pokoje miałem w sąsiednim skrzydle budynku, bardzo pogodni i imprezowi ludzie, do rany przyłóż i mega mózgowi).
Ale my nie będziemy strzelać z armaty do komara, myślę nawet, że w przypadku przewidywania ilości zgonów matematyka ze statystyką doskonale sprawdzają się na poziomie kraju, ale z województwami to już może być różnie, a powiaty to już mogą sobie a muzom. Zatem mamy słupki dla Płocka i Powiatu Płockiego i prosimy arkusz google o wyliczenie trendu w postaci funkcji liniowej i mamy dla Płocka wzrost coroczny o 15,7 zgonu i dla powiatu o 1 zgon rocznie. Zachęcam do przejrzenia wszystkich wyliczanek w arkuszu, żeby nie nadużywać wzroku.
Pięknie! To teraz możemy poprowadzić trend przez rok 2020 i dalsze i wyliczyć oczekiwaną ilość zgonów w tych latach co pokazuje poniższa tabela.
Zastanawiałem się co składa się na te trendy? Czynników może być wiele i najpierw przebadałem trend zmiany liczby ludności. Okazuje się, że trendy w tym przypadku są bardzo wyraźne. Od końca ubiegłego tysiąclecia za panowania kolejnych prezydentów Płocka w mieście ubywa średnio 511 mieszkańców rocznie, zaś w powiecie przybywa ich średnio 379 rocznie. Potem badałem czy to może mieć znaczący wpływ na trend zgonów ale wyliczanki pokazały, że raczej nie koniecznie.
Jak zgony covidowe w Płocku za 2021 rok mają się do ogólnopolskich?
No dobrze, to mamy wartość oczekiwanych zgonów, czyli jedną składową do wyliczenia zgonów nadmiarowych, trzeba teraz podstawić dane z rzeczywistą ilością zgonów i mamy wszystko policzone. Ilość zgonów jest od 5 lat podawana w odstępach tygodniowych i miesięcznych, zgodnie z metodologią EUrostatu, ale jest zestawiana tylko na poziomie kraju i województw. Powiaty muszą zadowolić się zestawieniami rocznymi. Oczywiście urzędnicy z płockiego USC i GUS praktycznie mogą już podać liczbę rocznych zgonów, a za kilka dni pewnie ją ogłoszą. Jednak dla szarego obywatela ta liczba to jeszcze niewiadoma. I bardzo dobrze, bo może uruchomić szare komórki wyliczyć wartość zgonów oczekiwanych i nadmiarowych (zgony covidowe już znamy), a jeśli prognozy drastycznie odbiegną od realiów, to będzie zaczyn dla przeprowadzenia śledztwa obywatelskiego. Dobrze to zdejmujemy buty i liczymy.
Mamy wyjściową tabelkę:
Pytanie pierwsze jak mają się płockie zgony covidowe do krajowych? Lecimy do arkusza ze zgonami nadmiarowymi. Według moich wstępnych szacuneczków w Polsce w 2021 zgony covidowe stanowiły 16,9% zgonów oczekiwanych, a w Płocku 236 / 1358 = 17,4%. Zatem mamy całkiem zbliżony wynik. Tak naprawdę to byłby jeszcze bardziej zbliżony, gdyby 1 stycznia 2021 nie zaksięgowano 10 zgonów cowidowych z kapelusza, które jak nic dokonały się w roku 2020. Wtedy mielibyśmy 16,6%. Widzicie ile niuansów umieszczonych z tyłu głowy musi znać amator badacz pandemii, są ich dziesiątki. Każdy wyliczony wynik to taka wartość ciut rozmyta przez te niuanse. Poniżej fragmencik tabeli ze zgonami dla kraju.
To ilu zgonów nadmiarowych za 2021 rok spodziewamy się w Płocku?
OK! Skoro można przyjąć, że ilość zgonów covidowych mieści się w krajowej normie to załóżmy, że także ilość zgonów nadmiarowych w Płocku powinna mieścić się w krajowej normie. Zatem 1358 zgonów oczekiwanych powiększona o 11,8% daje nam 160 zgonów nadmiarowych dla Płocka.
Możemy już wypełnić wszystkie pola w tabelce dla 2021 roku.
Spodziewam się w 2021 roku w Płocku 1358 + 236 + 160 = 1754 zgonów. Odchylenie do 5% będzie raczej czymś normalnym w tych rachunkach. Odstępstwo powyżej 10% od wyliczonej liczby, szczególnie w górę, będzie dla mnie impulsem dla pilniejszego przyjrzenia się sprawie.
Dla mnie ilość zgonów nadmiarowych jest miarą rozwoju cywilizacyjnego społeczeństwa, ilustracją niech będzie poniższy wykres.
Polecam także:
